Aaje
mara pPpanI w&mr ÏÊ vqRnI 2e. A5vaiDyama& be var tae frsa8 `ay 2e, mI5u tae lg-g
raej 9aXIma& 2u4u l:ne Aa&gXI Aa&gXIAe `avanI 4ev 0rave 2e. Aemnu& vjn
mara krta Aae2u& 2e, BlDp/e=r tae Aaje p8 ÉÊÈÝÏÈ mm/Hg 2e. p9arIma& pDe tae
ÉÍ sek&Dma& nskaera baelavI =ke 2e. BlDsugr tae 38Ivar Aae2I 9: jay 2e.
tae mara pPpana dada iv=e tae Aevu& khevay 2e ke Aemne kae: jmva
baelavta tae Ae&sI ÐÈ laDva tae `ay j. tae mara pDae=I kaka 2e, ÐÈ
vqRnI w&mr 2e. raej ËÈ isgare4 pIAe 2e, frsa8 raej ÍÈg/am `ay 2e, ra{ae be vaGya
su0I 4I.vI. juAe 2e, maeDe9I W5e 2e. Ane saE9I AgTynI vat ke Aemna n`ma& kae: raeg
n9I.
Aa pa{aae Aap8a -UtkaXna p/itini0Aae 2e. Aap8ne :QyaR Aave Aevu&
=arIirk SvaS9y saE&dyR 0rave 2e. Ane Aap8I Aaj Ane AavtIkal =u& khe 2e?
hm8a Aek ben mne mXva AavI. Aena ipta@ Amara klasma& Aavta hta. Ae
ben mne kheva ma&DI, Daek4r saheb, maru Aek kam krI Aapae. mne AenI `Ub ic&ta 9ay
2e.
me& pU2yu&, "=u& tklIf 9ay 2e?"
"mara vaX sfed 9: r¬a 2e. yaeg µara mara vaX v0are sfed 9ta
A4kavI =kay?"
tme kdac kLpna p8 nih kr=ae ke Ae bennI W&mr fkt sat vqRnI htI.
Aaje tae lg-g b0a j -artIyae AmerIkana meDIkl Aesae=IAe=nnI Ae vat9I
pirict 9: gya 2e. Ameirkn meDIkl Aesae=Iy=ne duinyanI b0I j p/jana @Nsnae A_yas kyaR p2I
Ae cetv8I AapI 2e ke smg/ duinyama& saE9I v0are ¬dyraegae dix8 Aei=yana&
de=aema& 9=e Ane -artnae n&br phelae h=e.
taee........
Dayaib4Is ma4e tae -art duinyanu& kepI4l h=e. Dayaib4Isna saE9I
v0are ddIRAae -artma& h=e.
:NDIyn meDIkl kawNsIlnae rIpae4R ja8va jevae 2e. stt {a8 vqR su0I
ÐÈÈ baXkae ma4e sveR krvama& AaVyae. Aemnae rIpae4R va&c=ae tae tmarI w&3
WDI j=e.
ÉË % baXkaenu& vjn v0are 2e.
ÊÍ % baXkaenu& laehI jaDu& 2e.
ËÍ % baXkae Ha:BlDp/e=r9I pIDa: 2e.
ËË % baXkaene Dayaib4I= 9vanI tEyarIma& 2e.
Aaj9I ÍÈ vqR phela& je raegae samaNy rIte ÍÈ vqRnI w&mr p2I
de`ata te raegae Aaje baXkaema& p8 kUdke ne -Uske v0I r¬a 2e.
Aa 2e Aap8I Aaj Ane AavtIkal.
vXI, ÊÉmI sdI tae Aap8I pase9I k&:k judu& j ma&ge 2e. Aa
sdInI Apexa tae AEk j tmarI AajnI daeD g:kal krta v0are haevI jae:Ae, Ane AavtIkalnI daeD
Aajna krta v0are haevI jae:Ae. bs daeDae Ý v0u daeDae Ý hju v0are daeDae. Ý SpID
v0arae, kam v0arae, su` v0arae Ý SvPna v0arae.
p8.....
kaena -aege Aa b0u&?
Aa daeD kaena -aege?
2ev4e =u& mX=e, Aa sdIna A&te?
Ý DIp/e=n
Ý hta=a
Ý inra=a
Ý wtavXIyae Sv-av
Ý -y
Ý kaLpink -y
Ý ic&ta
Ý raeg
Ý du`
Ý A=a&it
Ý AiS9rta
Ý ke bIju k&:?
tae sdInI Aa Apexa purI krva ma4e Ane Aa daeDne A&te p/aPt 9nara
pir8amae9I dur rheva ma4e Aek j wpay 2e.
Ý BE HEALTHY
É SvS9 bnae Ý su`I bnae.
Ê tmare SvS9 rheva ma4e pa&c kam krva jae:Ae.
É Aahar iv=e SpQ4 ja8karI meXvvI jae:Ae. (Diet)
Ê inyimt Ý ksrt krvI jae:Ae. (Exercise)
Ë W&3nI gu8v]aa v0arvI jae:Ae. (Quality of sleep)
Ì Aevu& k&:k =I`vu& jae:Ae jena9I pa&cÝd=
imin4ma&
=rIrnae 9ak =UNy 9: jay. (Relaxation
Technique)
Í =rIrnI bhar9I Ane A&dr9I =ui´ krvI jae:Ae.(Physical Hygiene)
Aa puStkma& fkt AaharnI ja8karI iv=e j vatae krvanI 2IAe. Aek bI@
vat p8 j8avI dw&.
fkt AekvIsmI sdInI j£iryatne pUrI paDva ma4e nih pr&tu tmara
-ivQyna Vyiktgt @vnne Aan&d9I -rva ma4e p8, Aap8e je AaharnI vatae krva ma4e j: r¬a
2IAe, tenu =ky Ae4lu& v0are paln krvu& jae:Ae.
Aevu& tae kyu& kar8 2e je @vnne Aan&d9I -rva ma4e j£rI 2e.
Aajkal drek ku4u&bma& samaNy rIte fkt Aek ke be j s&tan
jaeva mXe 2e. Aek idkrae Ane Aek idkrI tae pr8Ine sasre j=e Ý pr&tu idkrae p8, Aap8e
AenI W&mre je4la mhTvaka&xI hta, tena krta teAae Aaje je Aa W&mre sae g8a
v0are mhTvaka&xI 2e. ÊÈÝÊÊ vqRnI w&mre kya& tae AmerIka -8va j=e ke
AaeS4/eilyama& naekrI ne 2aekrI =ae0I lI0I h=e.
Ane. . . . . . . .
ÍÍÝÎÈ vqRna Aap8e kakaÝkakI Aekla b&glama& idkraÝvhune
fae4ama& jae:ne su` ma8ta h=u&. hve, tme ivcaraee ke jae tmarI pase rheva ma4e
b&glae, frva ma4e gaDI, sa£& be&kÝbeleNs h=e.
pr&tu . . . . . .
tmarI pase sa£ÝSvS9 =rIr nih h=e tae? kae8 sa9 Aap=e? tmara pg kae8
dbav=e? tmne pe/m9I kae8 ma9e ha9 ferv=e? kae8 seva kr=e?
saE9I AgTynI vat Tyare tme Ae4la -a&gI pD=ae ke tmne 9=e ke jmIn
rStae Aape tae sma: jaw.
marI :&GleNDnI ivde=ya{aanae Aek p/s&g yad Aave 2e. hu&
l&DnnI Aek `Ub ja8ItI haeiSp4lma& mara yjman pirvarna Aek kakane haeiSp4lma&
stt pa&c klak su0I AemnI sa9e besva ma4e jtae htae. tmne ja8Ine Aa¿cyR 9=e ke mara
yjman pirvarna& idkraÝidkrIAe j mne ivn&tI krI ke Daek4rsaheb, tme pPpa sa9e rhae
tae sa£. je9I Amare rja levI na pDe. Aemna ÏÈ vqRna ipta AemnI @&dgIma&
phelI j var haeiSp4lma& da`l 9ya hta kaka vataeiDya ma8s, hu& lg-g pa&c
idvs raej haeiSp4lma& besva jaw& mae4a vaeDRma& lg-g 2 ddIRAae hta. sa&j
pDe Ae4le drek ddIRAae pase kae: su&dr 2aekrI Aave, je te ddIRne kIs kre Ý -e4e Ane
fUl Aape, sa9e r&gber&gI kaDR Aape Ane mara Aa¿cyRnI vCce pa&c j imin4ma&
bay pPpa, bay mMma khIne jtI rhe. 2ek caevIs klak p2I bIja idvse sa&je Aave. Aap8e
Tya& p8 3rDa3rnI s&~ya kUdke ne -Uske v0I j rI j 2e ne! marae khevanae Aa=y Ae n9I
ke b0a pirvaraema& j Aavu 9vanu& 2e, p8 jae kdac tmare 34na jaevI pDe tae Ae
=kytanae ivcar tae krI tae juAae! Ae4le hve, tmne ~yal Aav=e ke -ivQyma& heL9 sacvvanI
ke4lI AgTyta 2e Ane heL9 sacvvI haey tae Aahar iv=e punivRcar krvae j pD=e.
mne Ae l`a8 brabr yad 2e ke -art de= jyare Svt&{a 9yae Tyare
:&GleNDa vDap/0an cicRle l`a8 4Ika krI htI ke -artde= Svt&{atane layk n9I. cicRlne
Aa A&ge kar8 pu2vama& AaVyu& Tyare tem8e k¬u& ke, -artna rajkIy
netaAaema& dUrd=IRp8u&nae s~t A-av 2e. kmnsIbe, cicRlnI Ae vat AazadIna Aa4la&
b0a vqaeR p2I sacI pDI 2e. Aap8a netaAae AevI kae: yaejna n bnavI =kya ke jemna pir8ame
gamDama& rheta ma8sne p8 sa£ AnajÝcae~`u& pa8I -8va ma4e sarI SkUl Ane j£r pDe
tae Daek4rnI seva wplB0 haey. du` tae Ae vatnu& 2e ke je netaAae Healthy
SvS9 n9I, teAae Health minister 2e.
Aenae A9R Ae n9I ke fkt Aahar s&b&0I ãan meXvva9I j b0a raegae m4I j=e A9va
-ivQyma& kae: raeg 9=e j nih. Aa b0I vatnae sUr Aek j 2e ke jae Aahar levanI `ae4I 4ev
su0arvama& Aave tae raegae 9vanI =Kyta Aekdm 34I jay 2e A9va tme je raeg9I pIDaAae 2ae
Ane ma4e je dva krae 2ae, te dva9I sa£ pir8am mX=e. tae, calae cicRlna& -artIy mans
ma4ena -ivQyk9nne jU5a paDva ma4e kmr ksIAe. |